Sandık sonrası borç sınavı: 61 günde 13,5 milyar TL’nin vadesi dolacak; ilk büyük vade sandıktan 5 gün sonra

Sandık sonrası borç sınavı: 61 günde 13,5 milyar TL’nin vadesi dolacak; ilk büyük vade sandıktan 5 gün sonra

UBP-DP-YDP hükümetinin yaptığı borçlanmalar, seçim sonrasına milyarlarca liralık bir ödeme yükü bıraktı. 6 Aralık’taki seçimlerin ardından 61 gün içinde, dövizli borçlar hariç 13,52 milyar TL nominal tutarında hazine bonosunun vadesi dolacak. İlk büyük ödeme sandıktan yalnızca beş gün sonra. Hükümetin seçmene yeni vaatlerden önce açıklaması gereken ise kendi döneminde oluşan bu borç yükünün hangi kaynakla, hangi maliyetle karşılanacağı.

Bugün Kıbrıs

KKTC’de genel ve yerel seçimler 6 Aralık’ta yapılacak. Yüksek Seçim Kurulunun 9 Ekim’de yayımladığı duyuru, erken genel seçime ilişkin Meclis kararının 8 Ekim’de alındığını ve genel seçim sürecinin 9 Ekim’de başladığını ortaya koyuyor.

Merkez Bankasının gerçekleşmiş ihraç kayıtları, seçim sonrasındaki borç ödeme takvimini de gösteriyor. Mevcut TL cinsi senetlerin dört ayrı tarihte dolacak vadeleri, seçimden sonraki 61 gün içinde toplam 13 milyar 523 milyon 642 bin 632 TL’ye ulaşıyor.

İLK BÜYÜK ÖDEME SANDIKTAN BEŞ GÜN SONRA
Vade tarihi Nominal tutar
11 Aralık 2026 4.086.000.000 TL
22 Aralık 2026 103.642.632 TL
8 Ocak 2027 4.749.000.000 TL
5 Şubat 2027 4.585.000.000 TL
Toplam 13.523.642.632 TL

22 Aralık kalemi, Cypfruvex için ihraç edilmiş özel tertip hazine bonosundan oluşuyor. Hesaplama, 10 Ekim itibarıyla kayıtlarda bulunan bu TL cinsi senetleri kapsıyor; henüz yapılmamış borçlanmaları ve diğer kamu borçlarını içermiyor.

5 MİLYARLIK İLAN, 7 MİLYAR 255 MİLYONLUK SATIŞ
Maliye Bakanlığının 5 Ekim tarihli duyurusunda, iki ayrı TL ihalesi için toplam 5 milyar TL tutar ilan edildi.

8 Ekim’de yapılan, ihraç tarihi 9 Ekim olan ihalelerde ise 91 gün vadeli bonoda 2 milyar 670 milyon TL, 119 gün vadeli bonoda 4 milyar 585 milyon TL nominal satış gerçekleşti. Böylece satılan senetlerin nominal toplamı 7 milyar 255 milyon TL oldu. Ağırlıklı ortalama yıllık faiz oranları sırasıyla yüzde 38,29 ve yüzde 38,59 olarak gerçekleşti.

AYNI GÜN 6,6 MİLYAR TL’LİK ESKİ BORCUN VADESİ DOLDU
Ancak bu satışın tamamını seçim öncesinde yeni harcamalar için kullanılabilecek kaynak saymak mümkün değil. Merkez Bankasının temmuz ayı ihale sonucuna göre, 17 Temmuz’da ihraç edilen 6 milyar 600 milyon TL nominal tutarındaki bononun vadesi de 9 Ekim’de doldu.

Dolayısıyla son ihraçla aynı güne denk gelen önemli bir eski borç ödemesi bulunuyordu. İskontolu bonolarda nominal tutar, Hazinenin satış sırasında kasasına giren nakitle aynı değildir. İki nominal tutarın farkı da doğrudan harcanabilir yeni kaynak olarak değerlendirilemez.

TL CİNSİ SENET STOKU DOKUZ AYDA 4,33 KATINA ÇIKTI
Merkez Bankasının stok serisinde, 2025 sonunda 4 milyar 220 milyon TL olan vadesi gelmemiş TL cinsi devlet iç borçlanma senedi tutarı, Eylül 2026 sonunda yaklaşık 18 milyar 278 milyon TL’ye yükseldi.

Bu, dokuz ayda nominal olarak yaklaşık yüzde 333 artış anlamına geliyor. Ancak gösterge ülkenin bütün kamu borcunu değil, yalnızca TL cinsi devlet iç borçlanma senetlerini kapsıyor. Artış enflasyondan arındırılmış değil.

DÖVİZLİ BORÇLAR BU TOPLAMIN DIŞINDA
Aynı dönemde dövizli senetlerin vadeleri de dolacak. Merkez Bankasının yabancı para ihraç kayıtlarına göre, yalnızca 8 Ocak 2027’de vadesi dolacak senetler 27 milyon 250 bin dolar, 15 milyon 660 bin euro ve 29 milyon 900 bin sterlin nominal tutarına ulaşıyor.

Bu tutarlar, 13,52 milyar TL’lik hesaba dahil edilmedi.

ÖDEMELER NASIL FİNANSE EDİLECEK?
İncelenen ihale duyuruları ve sonuç tabloları, satışlardan sağlanan nakdin ne kadarının eski borçları çevirmek, ne kadarının yeni harcamaları finanse etmek için kullanıldığını göstermiyor. Bu belgeler tek başına “seçim harcaması” yapıldığına kanıt oluşturmuyor.

Açıklığa kavuşturulması gereken, seçim sonrasındaki vadelerin ne kadarının bütçe gelirleriyle, ne kadarının yeniden borçlanmayla karşılanacağı. Bunun için Maliyenin borç yenileme planı ile nakit akışının birlikte açıklanması gerekiyor.