Rubio, müzakerelerin tıkanmasının ardından İran heyetini ABD’den “kovdu”

ABD merkezli Axios haber sitesinde bugün yer alan habere göre, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Washington ile Tahran arasındaki dolaylı müzakerelerin savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya ulaşma çabalarına rağmen çıkmaza girmesinin ardından, İran heyetine ve heyetin başındaki mevkidaşı Abbas Arakçi’ye pazartesi akşamı New York’tan derhal ayrılmalarını istedi.

Şarku’l Avsat’ın Axios’tan aktardığına göre İranlıların zaten kısa süre içinde ABD’den ayrılması bekleniyordu. Ancak Rubio’nun bu hamlesi, “son derece alışılmadık bir diplomatik azarlama” niteliği taşıyor ve savaşı sona erdirme yönündeki sonuçsuz çabalar sürerken iki ülke arasındaki güvensizliğin boyutunu ortaya koyuyor.

Katarlı arabulucular, ABD ile İran arasında diplomatik ilerleme sağlamak için girişimlerde bulundu, ancak tarafların herhangi bir taviz vermeye yanaşmaması nedeniyle sınırlı ilerleme kaydedildi.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de New York’tan ayrılması istenen yetkililer arasında yer aldı.

ABD’li yetkili Axios’a yaptığı açıklamada, “Bakan Rubio, kendisine gösterilen misafirperverlik süresini aşmış olan İran heyetini gönderdi. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu sona ermişti, dolayısıyla artık ayrılma zamanları gelmişti” ifadelerini kullandı.

Beyaz Saray, pazartesi sabahı perde arkasında, İran’la görüşmelerde günün ilerleyen saatlerinde ilerleme sağlanabileceğine inanıyordu. Ancak öğleden sonraki saatlere gelindiğinde müzakerelerin çıkmaza girdiği açıkça ortaya çıktı.

ABD’li yetkilinin aktardığına göre Rubio’nun talimatı üzerine ABD’nin Birleşmiş Milletler Daimî Temsilciliği, pazartesi akşamı İran’ın BM misyonuna Arakçi’nin de aralarında bulunduğu heyetin New York’tan derhal ayrılması gerektiğini bildirdi.

Arakçi’nin de yer aldığı İran heyeti birkaç saat sonra havalimanına hareket etti ve salı günü saat 01.20’de New York’tan Doha’ya giden uçağa bindi.

İkinci bir kaynak da ABD’nin İran heyetinden ülkeyi terk etmesini istediğini doğruladı. Ancak kaynak, Arakçi’nin pazartesi akşamı zaten Tahran’a dönmesinin planlandığını belirtti.

Axios’a konuşan bölgesel kaynaklara göre Katarlı arabulucular, uzlaşma önerisi konusunda ABD ve İran taraflarıyla görüşmelerini sürdürüyor.

ABD Başkanı Donald Trump, çarşamba günü gazetecilerin “deli” olarak nitelendirdiği bir rejimle nasıl anlaşmaya varılacağı yönündeki sorusuna, “Belki de onları ortadan kaldırırım” yanıtını verdi.

Trump, “Bu kararı vermemiz gerekiyor. Ya onları ortadan kaldıracağız ya da bir anlaşmaya varacağız. Ancak zaman daralıyor. Bu durum çok yakında, şu ya da bu şekilde sona erecek” ifadelerini kullandı.