Kıbrıs’ta yeni denge: Yunan askeri varlığı, İsrail silahları, Türk uçuşları

Kıbrıs’ta yeni denge: Yunan askeri varlığı, İsrail silahları, Türk uçuşları

Kıbrıs Cumhuriyeti Savunma Bakanı Vasilis Palmas, Yunan F-16 savaş uçakları ile Yunan donanmasına ait bir savaş gemisinin Kıbrıs’ta sürekli varlık gösterdiğini açıkladı. Palmas daha sonra bunun kalıcı konuşlandırmayı düzenleyen imzalı bir anlaşmaya dayanmadığını, ancak Lefkoşa’nın Yunan askeri unsurlarının sürekli adada bulunmasını istediğini netleştirdi. Açıklamaların yapıldığı gün Türk savaş ve destek uçaklarının da Kıbrıs’ın güneyinde geniş çaplı eğitim uçuşu gerçekleştirmesi, Doğu Akdeniz’deki askeri hareketliliği yeniden gündeme taşıdı.

Bugün Kıbrıs

Kıbrıs çevresindeki askeri hareketlilik yeni bir boyut kazandı.

Kıbrıs Cumhuriyeti Savunma Bakanı Vasilis Palmas, Yunanistan ile savunma işbirliğinin artık “söylemden siyasi pratiğe” geçtiğini belirterek, Kıbrıs’ta Yunan Hava Kuvvetleri’ne ait F-16 savaş uçakları ile Yunan Deniz Kuvvetleri’ne ait bir savaş gemisinin sürekli varlık gösterdiğini açıkladı.

Güney basınına yansıyan Palmas’ın açıklaması, daha önce söz konusu askeri varlığın geçici olduğunu söylemiş olması nedeniyle ayrıca dikkat çekti.

HAZİRANDA “GEÇİCİ” DEMİŞTİ
Palmas, 15 Haziran’da yaptığı açıklamada Yunan F-16’larının ve bölgede bulunan Yunan savaş gemisinin Kıbrıs’taki varlığının geçici olduğunu, kalıcı konuşlandırmaya ilişkin Atina ile herhangi bir görüşme yapılmadığını söylemişti.

Ancak ekim sonunda Selanik’te Defence ReDefined’a konuşan Palmas, bu kez Kıbrıs’ta Yunan F-16’larının ve Yunan savaş gemisinin “sürekli varlığından” söz etti.

Palmas, Atina ile Lefkoşa arasındaki siyasi ve askeri işbirliğinin “mükemmel düzeyde” olduğunu söyledi.

PALMAS’TAN BİR GÜN SONRA AÇIKLIK: İMZALI ANLAŞMA YOK
Açıklamanın yarattığı tartışmanın ardından Palmas 29 Ekim’de SIGMA’ya konuşarak bir ayrım yaptı.

Kıbrıs Cumhuriyeti ile Yunanistan arasında F-16 savaş uçakları veya savaş gemilerinin kalıcı biçimde konuşlandırılmasını öngören imzalı bir anlaşma bulunmadığını söyledi.

Ancak Palmas, devam eden Türkiye varlığı ve Doğu Akdeniz’deki jeopolitik istikrarsızlık gerekçesiyle Kıbrıs Cumhuriyeti hükümetinin Yunan askeri unsurlarının adadaki sürekli varlığını arzu ettiğini açıkça belirtti.

Dolayısıyla açıklama, hukuki anlamda yeni bir “kalıcı üs” anlaşmasından çok, Yunan hava ve deniz unsurlarının dönüşümlü veya kesintisiz biçimde Kıbrıs’ta tutulmasına yönelik siyasi tercih olarak öne çıkıyor.

TÜRK SAVAŞ UÇAKLARI AYNI GÜN KIBRIS’IN GÜNEYİNDE
Askeri hareketlilik yalnızca Yunanistan’la sınırlı kalmadı.

Türk Milli Savunma Bakanlığı’nın yayımladığı görüntülere göre Türk Hava Kuvvetleri’ne ait savaş ve destek uçakları, 28 Ekim’de Kıbrıs’ın güneyinde geniş kapsamlı bir eğitim uçuşu gerçekleştirdi.

Ankara, uçuşun Akdeniz’in uluslararası hava sahasında yapıldığını açıkladı.

Kıbrıslı Rum medyası ise uçuşu Palmas’ın Yunan F-16’larının Kıbrıs’taki varlığına ilişkin açıklamalarıyla birlikte değerlendirdi. AlphaNews, Türk uçaklarının farklı üslerden kalkarak Kıbrıs’ın güneyinde formasyon halinde uçtuğunu yazdı.

MARTTAN BERİ YUNAN ASKERİ VARLIĞI
Yunanistan, mart ayında bölgedeki güvenlik krizinin ardından Kıbrıs’a iki savaş gemisi ve F-16 savaş uçakları göndermişti.

Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias, 2 Mart’ta yaptığı resmi açıklamada, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin savunmasına katkı amacıyla iki Yunan fırkateyni ile bir çift F-16’nın adaya gönderildiğini açıklamıştı.

Bu tarihten sonra savaş gemilerinde rotasyon yapılırken Yunan savaş uçakları da Kıbrıs’taki tatbikatlara katılmaya devam etti. Son olarak 15 Ekim’de gerçekleştirilen “İris 2026” tatbikatına Yunan F-16 Viper uçakları katıldı.

İSRAİL’LE YENİ SİLAHLANMA PROGRAMI DA DEVREDE
Palmas’ın açıklamalarının bir başka önemli bölümü ise İsrail’le savunma işbirliği oldu.

Kıbrıs Cumhuriyeti, İsrail’den ikinci bir açık deniz devriye gemisi alınması için yeni anlaşma imzaladı. Palmas ayrıca Ulusal Muhafız’ın ihtiyaçları doğrultusunda İsrail’le başka silahlanma programlarının da planlandığını açıkladı.