Fiber optik protokolü için çağrı: Teknik izleme platformu kurulsun
KTMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası Başkanı Esat Gürhan, Fiber Optik Ek Protokülü’nde önceki belirsizlikleri gideren bazı düzenlemeler bulunduğunu belirterek, bundan sonraki temel meselenin hükümlerin uygulamada karşılık bulması olduğunu açıkladı. BMO; BTHK, Telekomünikasyon Dairesi, meslek odaları, TEL-SEN, internet servis sağlayıcıları ve üniversitelerin yer alacağı “Fiber Optik Altyapı Teknik İzleme ve İstişare Platformu” kurulmasını önerdi.
Bugün Kıbrıs
KTMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası (BMO), 19 Ağustos 2026’da Ankara’da imzalanan ve Meclis’teki onay sürecinin ardından 18 Eylül’de Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Fiber Optik Ek Protokolü hakkında açıklama yaptı.
BMO, fiber altyapının gerekliliğinin tartışma konusu olmadığını ancak bu stratejik altyapının kim tarafından, hangi kurallarla, hangi denetim mekanizmaları ve güvenlik standartları altında ve kimin yararına işletileceğinin esas mesele olduğunu belirtti.
“ESAS ÖLÇÜT UYGULAMADIR”
Ek protokolün yürürlüğe girmesiyle daha önce kamuoyuna açıklanması talep edilen metnin resmi olarak erişilebilir hale geldiğini belirten BMO, bundan sonraki tartışmanın yalnızca protokol metni üzerinden değil, hükümlerin uygulanması ve denetlenmesi üzerinden ilerlemesi gerektiğini kaydetti.
Oda, Telekomünikasyon Dairesinin kendi altyapısını geliştirme ve devletin ihtiyaçları doğrultusunda kullanma hakkının korunması, mevcut kamu altyapısının kullanımının idari ve düzenleyici mekanizmalara bağlanması, yatırım sonunda altyapının kamuya devredilmesine ilişkin hükümlerin açıklığa kavuşturulması ve BTHK’nın piyasa analizi ile düzenleyici rolünün korunmasını olumlu düzenlemeler arasında sıraladı.
Açıklamada, “Ancak bir protokolde yer alan hükümlerin varlığı tek başına yeterli değildir. Esas ölçüt, bu hükümlerin uygulamada ne ölçüde hayata geçirileceği ve denetlenebilir olup olmayacağıdır” denildi.
AÇIK ERİŞİM, REKABET VE SİBER GÜVENLİK VURGUSU
BMO, uygulama sürecinde açık ve ayrım gözetmeyen toptan erişim koşullarının oluşturulmasını, internet servis sağlayıcıları arasında adil rekabetin korunmasını ve toptan erişim tarifelerinin şeffaf, öngörülebilir ve düzenleyici denetime açık olmasını istedi.
Vatandaşlara verilen hizmetin hız, gecikme, erişilebilirlik, kesinti süreleri ve hizmet sürekliliği gibi ölçülebilir göstergelerle takip edilmesi gerektiğini belirten Oda, fiber altyapının fiziksel ve mantıksal yedekliliğinin de sağlanmasını istedi.
Afet ve olağanüstü durumlarda haberleşmenin devamını sağlayacak ulusal haberleşme ve felaket kurtarma planlarının hazırlanması gerektiğini belirten BMO, uluslararası internet bağlantılarında alternatif ve yedekli güzergahların geliştirilmesini de talep etti.
BMO ayrıca veri merkezleri, trafik yönetimi, kayıt sistemleri ve kritik bilişim altyapılarında siber güvenlik ve veri egemenliğinin korunması, BTHK’nın bağımsız düzenleyici ve denetleyici rolünün güçlendirilmesi, Telekomünikasyon Dairesinin teknik kapasitesinin korunması ve projede yerel mühendislerle bilişim uzmanlarının etkin görev alması gerektiğini belirtti.
“GERÇEK TEKNOLOJİ TRANSFERİ BİLGİ VE YETKİNLİĞİN DE ÜLKEDE OLUŞMASIDIR”
Teknoloji transferinin yalnızca altyapının ülkeye getirilmesi olarak ele alınmaması gerektiğini belirten BMO, “Gerçek teknoloji transferi; sistemlerin tasarlanması, kurulması, işletilmesi, güvenliğinin sağlanması ve geliştirilmesine ilişkin bilgi ve yetkinliğin de ülkemizde oluşturulması anlamına gelmelidir” açıklamasında bulundu.
TEKNİK İZLEME VE İSTİŞARE PLATFORMU ÖNERİSİ
BMO, projenin büyüklüğü ve uzun vadeli etkileri nedeniyle Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı koordinasyonunda bir “Fiber Optik Altyapı Teknik İzleme ve İstişare Platformu” kurulmasını önerdi.
Platformda BTHK, Telekomünikasyon Dairesi, Bilgisayar Mühendisleri Odası, Elektrik Mühendisleri Odası, İnternet Servis Sağlayıcıları Birliği, TEL-SEN, üniversiteler ve diğer teknik paydaşların temsil edilmesi istendi.
BMO, kurulmasını önerdiği yapının idari karar mekanizmalarının yerine geçmeyeceğini; uygulamanın teknik sonuçlarını değerlendirecek, sorunları erken aşamada belirleyecek ve karar vericilere teknik görüş sunacak bir istişare mekanizması olarak görev yapabileceğini belirtti.
