Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu’nda önceki gün oy çokluğuyla kabul edilen Seçim ve Halkoylaması (Değişiklik) Yasa Önerisi ile milletvekilliği ve belediye meclis üyeliği seçimlerinde karma oy sistemi kaldırıldı. Yeni düzenlemeyle seçmenler istedikleri partiye mühür vurabilecek, mühürledikleri parti içerisinde milletvekili tercihi yapabilecek. Bağımsız adaylık ve parti içi tercih sistemi ise devam edecek.
Yasanın genel gerekçesinde, KKTC’de siyasal partilerin toplum üzerindeki saygınlığının yeniden kazanılması ile demokratik yapının daha adil, şeffaf ve uygulanabilir hale getirilmesinin hedeflendiği belirtildi.
Seçim ve Halkoylaması (Değişiklik) Yasa Önerisi’ni Meclis’e sunan UBP Milletvekili ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Oğuzhan Hasipoğlu, TAK muhabirinin sorularını yanıtlayarak yapılan değişikliğin ayrıntılarını anlattı.
Hasipoğlu, karma oyun kaldırılmasının “son dakika değişikliği” olmadığını belirterek, yasa önerisinin kendisi tarafından ilk kez 9 Mayıs 2023’te Meclis’e sunulduğunu anımsattı. Önerinin 2025 yılında 14, 17, 20 Mart ve 30 Mayıs tarihlerinde Meclis’te görüşüldüğünü, komiteden geçtiğini ve Genel Kurul gündemine geldiğini kaydeden Hasipoğlu, yaklaşık üç yıldır Meclis’in gündeminde bulunan düzenleme konusunda siyasi partilerle de istişare yapıldığını söyledi.
“Karma oy seçmenin iradesini zayi ediyor”
Karma oyun kaldırılmasıyla anayasal bir hakkın değil, sorun yaratan oy kullanma yönteminin değiştiğini ifade eden Hasipoğlu, seçme ve seçilme hakkının korunduğunu vurguladı.
Hasipoğlu, karma oy sisteminin seçmenin iradesini sandığa doğru şekilde yansıtmasını engellediğini belirterek, 2022 seçimlerinde yaklaşık 14 bin karma oy kullanıldığını ve bunların yüzde 41’inin geçersiz sayıldığını söyledi.
Karma oy nedeniyle seçmenin oyunun geçersiz hale gelmesinin demokratik açıdan sorun oluşturduğunu kaydeden Hasipoğlu, “Sandığa doğru yansıyan bir halk iradesi istiyoruz” dedi.
Yeni sistemde seçmenlerin istedikleri partiye mühür vuracağını, ardından isterlerse aynı parti içerisinde milletvekili tercihi yapabileceğini belirten Hasipoğlu, tercih sisteminin kaldırılmadığını vurguladı.
