Ekonomi ve Enerji Bakanı Hasan Taçoy, Gündem Kıbrıs WEB TV'de Genel Yayın Yönetmeni Çiğdem Aydın'ın konuğu oldu. Bakanlığının yürüttüğü çalışmalar ve ülke gündemine ilişkin soruları yanıtlayan Taçoy, göreve geldiği ilk günden itibaren akaryakıt zammı, El-Sen ve Türk Petrolleri’nin grevi ile karşı karşıya kaldığını belirterek, önceliğinin vatandaşın temel ihtiyaçlara kesintisiz ulaşmasını sağlamak olduğunu söyledi.
Ekonomideki dengelerin korunması gerektiğine dikkat çeken Taçoy, hayat pahalılığıyla mücadelede yalnızca fiyatları düşürmenin değil, tedarikçi, perakendeci ve tüketici arasındaki dengenin sağlanmasının da önemli olduğunu kaydetti.
“İlk geldiğim gün akaryakıta zam yapmak zorunda kaldım”
Bakanlık görevine başladığı dönemde yaşadığı gelişmeleri değerlendiren Taçoy, ilk gününde akaryakıt fiyatlarına zam yapmak zorunda kaldığını, ardından ise Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu'nda (KIB-TEK) yaşanan grevle karşılaştığını anlattı.
Vatandaşlara enerji ve akaryakıt hizmetinin kesintisiz ulaştırılmasının kendi sorumluluğunda olduğunu belirten Taçoy, özellikle uzun süreli elektrik kesintilerinin ciddi mağduriyetler yarattığını söyledi.
Taşkınköy'de üç çocuklu bir ailenin sekiz gün boyunca elektriksiz kaldığını aktaran Taçoy, grev nedeniyle yaşanan sorunların çözülmesi için yoğun çaba gösterdiklerini belirtti.
Elektrik kesintilerinin yalnızca belirli bölgelerle sınırlı olmadığını ifade eden Taçoy, adanın birçok noktasında benzer sıkıntıların yaşandığını ve vatandaşın mağduriyetinin giderilmesinin öncelikleri arasında bulunduğunu kaydetti.
“Akaryakıt bitiyor, tüp gaz tükeniyor söylentilerine inanmayın”
Petrol sektöründe yaşanan iş bırakma eylemine de değinen Taçoy, yaklaşık 6-7 ay önce Ercan Havalimanı'ndaki uçaklara akaryakıt temini için gerçekleştirilen ihaleyi Altınbaş Petrol'ün kazandığını, K-Pet'in ise ihaleyi kaybettiğini anlattı.
K-Pet'in söz konusu alanda görev yapan dokuz çalışanının iş durdurma kararı aldığını belirten Taçoy, bu kararın hukuki boyutunun ve yetki konusunun ilgili kurumlar tarafından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Çalışma Bakanlığı tarafından Uzlaşı Kurulu'nun toplantıya çağrıldığını ifade eden Taçoy, yaşanan gelişmelerin ülkedeki akaryakıt tedarikini aksatmayacağını vurguladı.
Taçoy, piyasada akaryakıt veya tüp gaz sıkıntısı yaşanacağı yönündeki iddialara karşı vatandaşlara güvence vererek, bir tedarikçinin ürün sağlamaması durumunda diğer tedarikçilerin devreye girebileceğini belirtti.
“Akaryakıt ve tüp gazda yüksek zam beklemiyorum”
Akaryakıt fiyatlarına ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Taçoy, fiyatların uluslararası piyasalardaki gelişmelere göre belirlendiğini, bu nedenle gelecekte fiyat değişikliği olmayacağı yönünde kesin bir taahhütte bulunulamayacağını söyledi.
Akaryakıt fiyatlarının dünya borsalarındaki hareketlere bağlı olduğunu kaydeden Taçoy, olası değişikliklerin gerekli hesaplamalar yapıldıktan sonra kamuoyuyla paylaşılacağını ifade etti.
Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis'in de enerji fiyatlarındaki artışların uluslararası piyasalardan kaynaklandığı yönünde açıklama yaptığını hatırlatan Taçoy, fiyat değişikliklerinin yalnızca yerel yönetimlerin kararlarıyla şekillenmediğine dikkat çekti.
Taçoy, mevcut değerlendirmeleri doğrultusunda hem akaryakıtta hem de tüp gazda yüksek oranlı bir zam beklemediğini dile getirdi.
Temel tüketim ürünlerinde indirim hazırlığı: Bütün hesaplamalar yapıldı
Başbakan Ünal Üstel'in temel tüketim maddelerinde fiyatların düşürülmesine yönelik açıkladığı çalışmalar hakkında da bilgi veren Taçoy, özellikle 0-12 yaş grubuna yönelik bebek ve çocuk ürünleri ile bazı temel ihtiyaç maddelerinde maliyetlerin azaltılmasının hedeflendiğini söyledi.
Bakanlık bünyesinde gerekli analizlerin ve raporlamaların tamamlandığını belirten Taçoy, bundan sonraki aşamada tedarikçiler ve ilgili sektör temsilcileriyle görüşmeler gerçekleştirileceğini açıkladı.
Bebek bezi, bebek maması ve bazı temizlik ürünlerinin Güney Kıbrıs'ta daha ucuz satılabildiğine işaret eden Taçoy, bunun nedenlerinden birinin taşımacılık maliyetlerindeki farklılık olduğunu ifade etti.
Maliye Bakanlığı ve Başbakanlık ile konunun ele alındığını belirten Taçoy, KDV'nin sıfırlanması veya düşürülmesi durumunda ortaya çıkacak ekonomik sonuçların da hesaplandığını söyledi.
Taçoy, yapılacak düzenlemelerin hem kamu maliyesi hem de tüketici açısından etkilerinin değerlendirildiğini belirterek, temel amaçlarının vatandaşın günlük yaşam maliyetlerini azaltmak olduğunu vurguladı.
“Amacım Güney Kıbrıs'tan daha ucuz olabilmek”
KKTC'nin kendine özgü ekonomik koşulları bulunduğunu anlatan Taçoy, ülkenin kapalı ekonomi yapısının fiyatlar ve tedarik süreçleri üzerinde etkili olduğunu söyledi.
Güney Kıbrıs'a geçerek alışveriş yapabilen vatandaşlarla bu imkâna sahip olmayan kişiler arasında ekonomik açıdan farklılık oluştuğunu belirten Taçoy, özellikle üniversite öğrencileri ve yabancı çalışanların ihtiyaçlarını kuzeydeki piyasadan karşılamak zorunda olduğunu ifade etti.
Bu nedenle Kuzey Kıbrıs'ın fiyat ve ürün çeşitliliği bakımından daha cazip bir alışveriş merkezi haline getirilmesi gerektiğini kaydeden Taçoy, Güney Kıbrıs'a kıyasla daha uygun fiyatlı bir piyasa oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.
Taçoy, fiyatların düşmesiyle tüketimin ve satış hacminin artabileceğini, bunun da tedarikçi, satıcı ve tüketici açısından olumlu sonuçlar doğurabileceğini dile getirdi.
“Denetimlere 15 ekiple çıkıyoruz, sayıyı artıracağız”
Piyasadaki fiyat farklılıkları ve denetim çalışmalarına da değinen Taçoy, bakanlık olarak denetimleri artırmayı hedeflediklerini açıkladı.
Hâlihazırda 15 ekiple denetim gerçekleştirildiğini belirten Taçoy, ülkede piyasa disiplininin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Raf fiyatları ile Eko Sepet uygulamasındaki fiyatlar arasında oluşabilecek farklılıkların takip edilmesinin önemine işaret eden Taçoy, denetim süreçlerinin daha etkin ve çevrim içi hale getirilmesine yönelik çalışmalar yürütüldüğünü belirtti.
Görevde yaklaşık bir ayı geride bıraktığını ifade eden Taçoy, edindiği gözlemler doğrultusunda sektör temsilcileriyle yeni bir toplantı süreci başlatacağını kaydetti.
Denetimlerin amacının işletmelere ceza kesmek olmadığını vurgulayan Taçoy, piyasanın dengeli işlemesini ve vatandaşın alışveriş yaparken fiyat konusunda güven duymasını sağlamayı amaçladıklarını söyledi.
Yangın söndürme cihazlarını örnek gösterdi: Piyasa fiyatı kendi yerine geldi
Serbest piyasa ekonomisinde fiyatlara doğrudan müdahalenin sınırlı olduğunu ancak devletin belirli düzenleme yetkilerine sahip bulunduğunu anlatan Taçoy, gerekli durumlarda ürünlerin denetimli mal kapsamına alınabileceğini belirtti.
