Orta Doğu’daki savaş sevkiyatı sekteye uğrattı

“Kutuları açıp kıyafetleri çalıyorlar”… Kıyafet bağış kutularının bazı art niyetli kişiler tarafından açılarak içindeki ürünlerin alındığını ve İngiliz Pazarı gibi yerlerde sattığını söyleyen Özcömert, buna tepki gösterdi. Özcömert, buradan elde edilecek gelirin ihtiyaç sahibi, hasta ve engelli bireyler için harcandığına dikkat çekti

Cemre CEMALİ

Ülke genelinde yardım kutuları aracılığıyla kıyafet ve tekstil bağışı toplayan Zeytin Ağacı Eğitim ve Yardımlaşma Derneği (ZAYDER), son dönemde ciddi sorunlarla karşı karşıya. Dernek Başkanı Rabia Özcömert, depoların dolmasından geri dönüşüm sürecindeki aksaklıklara kadar yaşanan sıkıntıları KIBRIS’a anlattı.

“Depomuz doldu”

ZAYDER Başkanı Rabia Özcömert, kullanılabilir kıyafet, ayakkabı ve tekstil bağışları için ülke genelinde ZAYDER’e ait 286 metal yardım kutusu bulunduğunu belirterek, üç yıl önce başlattıkları projede ilk kez bu yıl ciddi sorunlarla karşılaştıklarını ifade etti. Özcömert, proje kapsamında toplanan bağışların yılda yaklaşık 16 tonu bulduğunu söyleyerek hepsinin kullanılabilir düzeyde olmadığına dikkat çekti:

“Biz iyi durumda olan kıyafetlerimizi dernek bünyemizde ayırıp ihtiyaçlı ailelere hem veriyoruz hem de ihtiyaç fazlasını satıp bez, mama, aşevi gideri olarak kullanıyoruz. Kullanılmayacak durumda olan kıyafetler için de   geri dönüşüm firmasıyla bir anlaşmamız vardı. Biz onlara satıyorduk, onlar da yurtdışına gönderiyor ve ham madde olarak geri dönüştürülüyordu.” Özcömert, ancak son dönemlerde kıyafetlerde aşırı derecede bir yığılma olduğuna dikkat çekerek “Firma Suriye savaşından dolayı bu ürünleri alamıyor. Bunun yanı sıra kutuların yanına bırakılan ürünler parçalanıyor ya da hava şartlarından dolayı zarar görebiliyor. Böylelikle içlerinden iyi çıkma olasılığı da azalıyor bu nedenle de depolarımız da doldu.” ifadelerini kullandı.

Bağışların kutunun içine bırakılmasının önemine vurgu yapan Özcömert, “Bizim bu kutuları tek tek gezerek toplayan bir personelimiz ve bir aracımız var. Kutular metal, bu nedenle yaz sıcaklığı altında durdukları için gündüz personelin kutuları açıp bağışları toplama ihtimali yok, elleri yanıyor. Doğal olarak biz personelimizi gece çalıştırıyoruz ve her gün bir bölgeye gidiyor.” dedi.

Özcömert, derneğin sınırlı imkânlarla hizmet vermeye çalıştığını ancak personel, akaryakıt ve araç bakım giderlerinin her geçen gün arttığını söyleyerek “Bu sistem bize yardımdan çok zarar vermeye başladı.” dedi.

Haspolat’taki depoda çalışan kadın personellerin bağışları ayrıştırdığını ancak yaz aylarında iş yükünün daha da arttığını belirten Özcömert, “Kadınlarımız da artık yetiştiremiyor. Kışın gönüllü öğrenciler bize destek oluyor, ayrıştırma daha kolay ilerliyor. Yaz aylarında bütçe ayırıp bu işi yapacak personel istihdam etme şansımız çok az.” Özcömert, kutuların dışına bırakılan bağışların ise hem ziyan olduğunu hem de çalışanların emeğini boşa çıkardığını vurgulayarak, “Ürünler kurtlanmış oluyor. Toplayanlara da ayrıştırmayı yapan insanlara da yazık değil mi?” ifadelerini kullandı.

“Eylül 2025’ten bu yana ödeme alamadık”

ZAYDER Başkanı Özcömert, yaklaşık bir yıldır firmadan ödeme alamadıklarını söyleyerek, “Eylül 2025’ten bu yana herhangi bir ödeme yapılmadı. Firmayla görüştük eğer bu şekilde devam edecekse kutuların büyük bölümünü toplayıp sadece ihtiyacımız kadarını bırakmayı planlıyoruz. Avukatımız aracılığıyla firmaya resmi bildirimde bulunduk, cevap bekliyoruz.” dedi.

Firma ile 10 yıllık sözleşmeleri bulunduğunu ve sözleşmenin 6-7 yılının daha devam ettiğini belirten Özcömert, buna rağmen firmanın telefonda faaliyetini sürdüremeyeceğini bildirdiğini şöyle anlattı:

Suriye’deki savaş nedeniyle ürünleri daha önce gönderdikleri üçüncü dünya ülkelerine artık sevk edemediklerini söylediler. Avukatlarımız aracılığıyla bildirimde bulunarak firmaya süre verdik. Eğer dönüş olmazsa tek taraflı fesih gündeme gelebilir. Son aşamada firma yetkililerinin yurt dışından gelerek avukatlar huzurunda gerekli imzaları atması gerekiyor. Şu an bunu bekliyoruz.

Özcömert, mevcut sözleşme yürürlükte olduğu için başka geri dönüşüm firmalarından teklif almalarına rağmen ürün satışı gerçekleştiremediklerini de belirterek “Ürünleri almak isteyen farklı firmalar var ancak mevcut sözleşme yürürlükteyken bunu yapmamız doğru olmaz.” ifadelerini kullandı.

“Depoda 2 tona yakın kıyafet birikti”

Toplanan bağışların Haspolat’taki depoda muhafaza edildiğini aktaran Özcömert, depo için aylık bin sterlin kira ödediklerini söyledi. Özcömert, “2 tona yakın ürün var ancak depomuz büyük olmadığı için bu miktar bile bizi zorluyor” diyerek depoda yalnızca kıyafet değil, hasta yatağı ve tekerlekli sandalye gibi büyük hacimli yardım malzemelerinin de bakım ve muhafazasının yapıldığını ifade etti.

“Kıyafetleri çalıp satanlar var”

Bağış kutularının zaman zaman amacı dışında kullanıldığını da dile getiren Özcömert, hem kasıtlı zarar verme olaylarıyla hem de hijyen sorunlarıyla karşı karşıya kaldıklarını söyledi.

Özcömert, bazı art niyetli kişilerin kutuların kapaklarını kırarak zarar verdiğini ve bağışları bilerek etrafa saçtığını belirterek bu nedenle vatandaşlardan da sık sık şikâyet aldıklarını ifade etti.

“Lapta’da ikinci el kıyafet satışı yapan bazı kişilerin kutuları açarak içindeki ürünleri aldığını ve İngiliz Pazarı gibi yerlerde sattığını gösteren görüntüler elimizde mevcut” diyen Özcömert, bazı marketlerin güvenlik kameralarına yansıyan görüntülerde bağışların çalındığını savundu.

Özcömert, kutuların içerisine hayvan ölüsü, kullanılmış jilet, prezervatif, kadın pedi, çocuk bezi gibi atıkların da bırakıldığını söyleyerek ayrıştırma sırasında kullanılmak üzere eldiven, çöp poşeti ve koruyucu malzeme temin etmek zorunda kaldıklarını ve bu durumun derneğe ek maliyet de getirdiğini belirtti. Vatandaşlara çağrıda bulunan Özcömert, “Evinizden bir poşet hazırlarken, bunların ihtiyaç sahibi ailelere gideceğini düşünerek en temiz ve kullanılabilir şekilde paketleyip kutuların içine bırakılması gerekiyor.” ifadelerini kullandı.

“Köstek değil; destek olun”

Özcömert, toplumdan destek beklediklerinin altını çizerek derneğin tamamen ihtiyaç sahibi, hasta ve engelli bireylere ulaşmak amacıyla faaliyet gösterdiğini kaydetti. “İnsanlar yaşadıklarımızı bilmeden fotoğraf çekip sosyal medyada paylaşıyor. Aslında bu bize yardım değil, zarar veriyor. Biz zaten hasta ve engelli bireylere ulaşmaya çalışırken bir de sosyal medyadaki yanlış algılarla uğraşmak zorunda kalıyoruz” vurgusu yapan Özcömert, vatandaşlardan eleştirmek yerine çözümün parçası olmalarını istedi.

Özcömert, bağış kutularının dolduğunu gören kişilerin derneğe haber vermesinin yeterli olacağını belirterek “Personelimiz gidip toplar ya da insanlar bağışlarını doğrudan derneğimize de bırakabilir. Önemli olan iyi niyetle hareket edilmesi. Köstek değil, destek olunmasını istiyoruz.” diye konuştu.