İncirli: İhmalin karşısına denetimi, riskin karşısına önlemi koyacağız

İncirli, denizcilik ve liman yönetiminde köklü bir yapısal değişikliğe gidileceğini belirterek, Denizcilik Dairesi kurulacağını, liman yönetimi ile denizcilik otoritesinin birbirinden ayrılacağını ve denetim kayıtlarının dijital ortamda kamuoyuna açılacağını söyledi.

Gemi faciasının ardından yas ve gerçeğin ortaya çıkarılması mücadelesinin sürdüğünü belirten İncirli, “Yasımız var ama sorumluluğumuz da var” dedi. CTP’nin yaklaşımını ise “Önce insan, sonra gerçekler, şimdi devlet sorumluluğu” sözleriyle özetledi.

İncirli, CTP heyetinin basın toplantısı öncesinde Girne Limanı’nı ziyaret ederek kayıp yakını ailelerle görüştüğünü, Liman Başkanlığı, acente, giden yolcu binası ve Gümrük Dairesi’nde incelemelerde bulunduğunu da açıkladı.

“Beyanla değil, belgeyle”

İncirli, gemi faciasının tüm yönleriyle araştırılması için Meclis’te Araştırma Komitesi kurulmasını istediklerini hatırlatarak, kamuoyuna 14 soru yönelttiklerini söyledi.

Geminin neden yıllarca “laid up” durumda bekletildiğinden, seyre elverişlilik onayına, kaptan ve mürettebatın yeterliliğinden çıkış öncesi kontrollere ve kurtarma operasyonunun koordinasyonuna kadar tüm sürecin belgeleriyle açıklanmasını isteyen İncirli, “Beyanla değil, belgeyle. Bir gemi nedensiz batmaz. Sorun, sorumluluk zincirinin kopan halkalarıdır” ifadelerini kullandı.

“Denizcilik Dairesi kurulacak”

Mevcut sistemde liman işletmesi ile denizcilik denetiminin aynı yapı içerisinde yürütülmesini eleştiren İncirli, 1987 tarihli Limanlar Dairesi Teşkilat Yasası’nın güncellenmesi gerektiğini söyledi.

CTP’nin modelinde kurulacak Denizcilik Dairesi’nin; gemilerin teknik yeterliliği, gemi insanları ve sertifikasyon, çalışma koşulları, sefer emniyeti, yatırımlar ve bayrak devleti yükümlülüklerinden sorumlu olacağını belirten İncirli, “Kimin denetleyeceği, kimin karar vereceği ve kimin sorumlu olacağı açıkça yazacak” dedi.

Denetimler kamuoyuna açılacak

CTP’nin politikası kapsamında gemi denetimlerinin siyasi ve ticari baskıdan arındırılacağını belirten İncirli, her denetimin kayıt altına alınacağını söyledi.

Denetim sonuçları, sefer yasağı kararları ve giderilmeyen eksikliklerin; kişisel veriler ve soruşturma gizliliği korunarak kamuoyuna açılacağını kaydeden İncirli, şirketlerin karadaki emniyet yönetim sistemlerinin de denetleneceğini ifade etti.

Limanlara yeni güvenlik sistemi

Her liman için ayrı güvenlik değerlendirmesi ve güvenlik planı hazırlanacağını açıklayan İncirli, ISPS Code gereklerinin uygulanacağını söyledi.

Liman girişleri, yük ve yolcu hareketleri, kamera sistemleri ve acil müdahale altyapısının uluslararası standartlara uygun hale getirileceğini belirten İncirli, “Liman yalnızca gemilerin yanaştığı bir alan değildir; yolcuların, çalışanların ve ülkenin güvenliğinin bir parçasıdır” dedi.

Ulusal acil müdahale planı

Yangın, su alma, çatışma, karaya oturma, tahliye, denize insan düşmesi ve kirlilik olaylarını kapsayan ulusal müdahale planı hazırlanacağını belirten İncirli, kurumların görev ve sorumluluklarının önceden belirleneceğini söyledi.

Araç, ekipman ve uzman personel envanteri oluşturulacağını ve düzenli ortak tatbikatlar yapılacağını kaydeden İncirli, “Acil durum geldiğinde kurumlar ne yapacağını o anda düşünmeye başlamayacak. Öncesinde hazır olacak” ifadelerini kullandı.

Denizcilik çalışanlarına yeni haklar

Çalışma ve dinlenme sürelerinin gerçek durumla örtüşmesinin sağlanacağını belirten İncirli, çalışanlar için gizli ve erişilebilir ihbar hattı oluşturulacağını açıkladı.

Can güvenliğini açıkça tehlikeye atan durumlarda çalışanlara tehlikeli işi veya geminin sefere çıkmasını reddetme hakkı tanınacağını belirten İncirli, “Denizde çalışanı korumak, yolcuyu korumanın bir parçasıdır” dedi.

Belgeler dijital olarak doğrulanacak

Gemi insanlarının eğitim ve belgelendirilmesinde STCW standartlarının esas alınacağını belirten İncirli, sahte veya usulsüz belgelere karşı dijital doğrulama sistemi kurulacağını söyledi.

Üniversiteler ve sektörle iş birliği yapılarak ihtiyaç duyulan denizcilik personelinin yetiştirilmesi ve yerel istihdamın artırılması hedefleniyor.

Limanlar yenilenecek

Limanlardaki mendirek, rıhtım, bağlama alanları, aydınlatma, yangın güvenliği ve acil müdahale altyapısının bağımsız teknik incelemeden geçirileceğini belirten İncirli, 2005 Kıyılar ve Limanlar Master Planı’nın güncelleneceğini açıkladı.

“Kirleten öder”

Deniz kirliliğiyle mücadele kapsamında liman kabul tesisleri kurulacağını belirten İncirli, sintine, kirli balast, slaç, atık yağ ve katı atıkların tesliminden bertarafına kadar sürecin dijital olarak takip edileceğini söyledi.

Petrol ve tehlikeli madde sızıntılarına karşı ekipman, uzman personel ve mali kaynak hazır bulundurulacağını kaydeden İncirli, “Kirleten öder ilkesi tavizsiz uygulanacak” dedi.

Deniz ticaretine destek güvenlik şartına bağlanacak

Denizciliğin lojistik, enerji arzı, turizm, yolcu ve yük taşımacılığı ile istihdam açısından stratejik önem taşıdığını belirten İncirli, yerli şirketlerin filo yenileme ve emniyet yatırımlarının desteklenmesini hedeflediklerini söyledi.

Ancak ekonomik desteğin emniyet standartlarına uyum, vergi ve sosyal sigorta yükümlülükleri, çalışan hakları ve çevre standartlarına uyum şartına bağlanacağını belirten İncirli, “Emniyetli ve güvenli olmayan gemilere ekonomik gerekçelerle izin verilmeyecek” dedi.

IMO, ILO ve AB standartları esas alınacak

Denizcilik mevzuatının IMO, ILO ve Avrupa Birliği standartları doğrultusunda güncelleneceğini açıklayan İncirli, bayrak siciline kabul edilecek gemilerde klas, teknik yeterlilik, sigorta ve emniyet geçmişinin aranacağını söyledi.

İncirli, CTP’nin 10 maddelik politikasının ortak altyapısının ise dijitalleşme ve kayıt sistemi olacağını vurguladı.

Gemilerin belgeleri, mürettebat sertifikaları, çalışma izinleri, hasar durumları ve denetim sonuçlarının dijital sisteme aktarılacağını belirten İncirli, “Tutulmayan bir kayıt denetlenemez, görülmeyen bir eksiklik giderilemez” dedi.

İncirli, yapısal dönüşüm tamamlanmadan da acil denetim ve koruyucu önlemlerin başlatılacağını belirterek sözlerini şöyle tamamladı:

“İhmalin karşısına denetimi, riskin karşısına önlemi koyacağız. Denetimsizliğe, kuralsızlığa ve ihmale hiçbir koşulda göz yummayacağız. Denizcilikte emniyet bir tercih değildir. Devletin vazgeçilmez sorumluluğudur.”