İki toplumlu heyetten AB’ye çağrı: “Kıbrıs’ta kaybedecek zaman yok”
Bugün Kıbrıs
İki Toplumlu Barış İnisiyatifi – Birleşik Kıbrıs bünyesindeki geniş katılımlı heyet, Avrupa Komisyonu’nun daveti üzerine Brüksel’de Avrupa Komisyonu ve Avrupa Dış Eylem Servisi (EEAS) temsilcileriyle görüştü. Görüşmelerde Kıbrıs sorunundaki çıkmazın aşılması ve Avrupa Birliği’nin çözüm sürecine daha güçlü katkı koyması ele alındı.
İnisiyatif, Orta Doğu’daki çatışmalar, artan askeri harcamalar ve yeni savunma yapılanmalarının Kıbrıs çevresindeki stratejik ortamı değiştirdiğine işaret ederek adanın bölünmüşlüğünün daha geniş çatışmaların parçası haline gelmesi tehlikesine dikkat çekti.
KIBRISLI TÜRKLERİN KİMLİK VE SİYASİ İRADE KAYGILARI AB’YE AKTARILDI
Kıbrıslı Türk temsilciler, demografik değişimler, Kıbrıslı kimliği ve kültürü üzerindeki artan baskılar ile toplumun siyasi iradesini ortaya koyabilme kapasitesinin zayıflamasına ilişkin kaygıları gündeme getirdi. Açıklamada “Zaman aleyhimize işlemektedir; mevcut statükonun sürdürülmesi süreci çıkmaza sürükleyecek ve ciddi sonuçlar doğuracaktır.” denildi.
MÜZAKERELERDEKİ YAKINLAŞMALAR KORUNMALI
Heyet, BM Genel Sekreteri António Guterres’in çabalarına AB’nin güçlü destek vermesini istedi. Açıklamada “Üzerinde uzlaşmaya varılmış konular yeniden müzakereye açılmamalıdır; çünkü bu durum, barış sürecinde bugüne kadar elde edilen kazanımları zayıflatacak bir kısır döngüye yol açabilir.” ifadesi kullanıldı. AB’nin siyasi ve ekonomik araçlarıyla BM sürecine katkıda bulunabileceği belirtildi.
AB-TÜRKİYE İLİŞKİLERİNDE KARŞILIKLI İLERLEME ÖNERİSİ
Türkiye’nin BM öncülüğündeki Kıbrıs sürecini destekleyen yapıcı adımlarının AB-Türkiye iş birliği alanlarında karşılıklı ilerlemeyi kolaylaştırabileceği bir strateji önerildi. Paralel, karşılıklı ve aşamalı ilerleme vurgulandı.
“GÜVENLİK SİLAHLANMA YARIŞIYLA SAĞLANAMAZ”
Doğu Akdeniz’de artan askerileşme ve Kıbrıs’ın rekabet halindeki savunma yapılanmalarına dahil edilmesi tehlikesi gündeme getirildi. İki toplumun uzun vadeli güvenliğinin silahlanma yarışıyla değil, siyasi çözümle sağlanabileceği belirtildi.
FEDERAL ÇÖZÜMÜN HUKUKİ VE EKONOMİK BOYUTLARI
Heyet, AB Katılım Antlaşması’na ek 10 No’lu Protokol çerçevesinde federal çözümün AB müktesebatıyla uyumlu olabileceğinin açıkça yeniden teyit edilmesini istedi. Avrupa Komisyonu’na yeniden birleşmenin geçiş dönemi maliyetleri, finansman ihtiyaçları ve uzun vadeli ekonomik faydaları hakkında bağımsız ve güncel değerlendirme başlatma önerisi sunuldu.
IMAGINE PROGRAMI VE İKİ TOPLUMLU İŞ BİRLİĞİ
Yeşil Hat ticareti, ekonomi, gençlik, sivil toplum, çevre, altyapı, kültürel miras ve eğitim alanlarında iş birliğinin güçlendirilmesi istendi. IMAGINE barış eğitimi programının tam anlamıyla yeniden hayata geçirilmesi için AB desteği talep edildi. Yaklaşık 85 örgütü bir araya getiren İnisiyatif ile Avrupa Komisyonu arasında sürekli çalışma diyaloğu olasılığı ele alındı.
YENİ GEÇİŞ NOKTALARINDAKİ TIKANIKLIĞA TEPKİ
İnisiyatif, iki liderin yeni geçiş noktaları gibi güven artırıcı önlemlerde ilerleme sağlayamamasını eleştirdi: “İki liderin, yıllardır görüşülmekte olan yeni geçiş noktalarının açılması gibi güven artırıcı önlemlerde dahi somut ilerleme sağlayamaması kabul edilemez.” Diplomatik temasların kapsamlı müzakerelerin yeniden başlamasını destekleyen somut adımlara dönüştürülmesi istendi.
