Medropolde, dünyaynan gurdugları ilişgi biçimini fededilen tobraglarda inşa edmeye çalışırlar. Gıprız’ın kuzeyinde bu yönde ciddi adımlar atıldı. Bunun en böyüg araşlarından biri üniversitelerdir. Türkiya’dan buraya gelen üniversite hocaları veya Türkiya’nın buraşda gendi şubelerni aşdı’ı üniversiteler aracılıynan, buracı’a do’rudan getirilen hocalarnan, Türglüg sözleşmesine ba’lı, Türkiya’nin Gıprız’da hag ve çıkarlarnı savunan aydınnar vardır. Herkeş böyledir demem. Bunun dışında galan dosdlarmız elbedda vardır. Ancag ezici bir ço’unlug, Türkiya’nın Gıprız’dakı hag ve menfaadleri söz konusu oldu’unda garşınızda konumlanmagdadır. Gıprız’a Gıprız’dan deyil Türkiya’dan bagmagdadır. Türkiya’dakı ilişgi biçimini buracı’a daşımagdadırlar. Geşen 52 yıl içünde bu gişilerin toblumun içünde a’ırlıglarnın arddı’ını görmegdeyig. Edebiyad tarihimizin yeniden yazılması, siyasal tarihmizin yeniden yazılması hadda “nostajinin” üretilmesi adına ciddi çalışmalar yapılmagdadır.
Yerliler, gendi tarihlerni gendi edebiyadlarnı, sömürgeciynan işbirliyi içünde olan yerli aydınnar aracılı’ıynan yerleşig aydınnardan ö’renmegdedir. Söylem üretimi boyutunda yerleşig aydınnarın üreddiyi söylem Türglüg sözleşmesini besleyen, Türglüg sözleşmesine hizmed eden bir fongsiyon işermegdedir. Yerleşimci aydınnarın üreddiyi söylemin içünde, Gıprızlı Urumlar, Ermeniler, Latinner, Maronidler yogdur. Bu söylem, Gıprız’ın kuzeyinan sınırlı olurkana, Türkiya’ynan ilişgiler gurulmagda, Türkiya’ynan ilişgileri pekişdiren nideligde olmagdadır.
Gramsci’nin entellegdüelin “sınıfa homojenlig katar” dediyi nogda da yerleşig aydınnarın, yerleşiglerin oluşdurdu’u toplumsal kadmanı “homojenleşdirmeye” çalışdı’ını görmegdeyig. Bu sürecin bir sonucu olarag da, yerli toblum, işbirligci aydınnar aracılı’ıynan asimilasyon süreşlernin ve sömürgecinin üslerinde tahakküm gurma süreşlernin derinleşmesi sa’lanır. Yerli işbirligci aydının rolü, yerleşig aydınnarla yerliler arasında köbrülerin gurulmasını sa’lamagdır. İlerleyen süreşlerde, yerleşig aydınnarın toblumsal konumu pekişinca, yerliler onu gabul edinca işbirligci aydınnar aradan şıkarılır, yerleşig aydınnar gendiler dovrudan ba’lantıya geşer yerlilernan.
Gramsci, kapitalisd girişimci, endüsdride tegnisyen politig ekonomide uzman gişiler yaradı’ını, bunun yanında yenñi kültürün yenñi hukug sisdeminin organize edilmesinde uzmannar yaraddı’ını vurgular. Bunun, tegnig ve endellegdüel kapasiteynan ilgili oldu’unu, bu uzmannarın gidleleri organize eddiynin altını çızar. Gramsci bu aydınnarın gendi sınıflarnı genişledmeg içün bunu yabdı’ını ve bunnarın organig entelegdüeller oldu’unu belirdir (Gramsci, 1992, 5).
1974 Atilla harekatından soğra Türkiya tarafından oluşdurulan yenñi üretim ilişgilernin organize edilmesi adına Türkiya’dan bir şog uzman ve tegnig insan Gıprız’a getirilmişdir. Bu insannar sömürge toblum formasyonunun inşa edilmesi içün ciddi kadgılar sa’lamışdır. İlerleyen süreşlerde bu gendiliyden gerşegleşmişdir. Sömürgeci, her alanda gendiynan ba’lantılı olan, Türkiya’dakı ilişgileri buracı’a daşıyan gişilerin buraya gelmesine zemin yaradmışdır. Bu durum yerleşiglerin ve yerlilerin organize edilmesini sa’lamışdır. Özelliynan sömürgeciynan işbirliyi içünde olan aydınnar bu misyonu uzun süre devam eddirmişdir. Bu gadrolar gidereg azaldı’ı içün, onnarın yerini da yerleşig aydınnar almagdadır.
Gramsci, toblumsal sınıflardan, günlüg siyasedden, ba’ımsız ve tarafsız göründüynü iddia eden aydınnarın da gelenegsel aydınnar olarag adlandırıldı’ını belirdir. Bu gelenegsel entellegdüellerin de organig entellegdüeller tarafından ideolojig olarag fededildiyni ve asimile oldu’unu vurgular (Gramsci, 1992, 10). Gıprız’ın kuzeyinde yerli liberal aydınnar bu gelenegsel entellegdüellere örneg olarag verilebilir. Toblumsal sorunnara duyarsız olan, Türkiya’nın Gıprız’ın kuzeyinde gerşegleşdirdiyi yıkımı görmezden gelen, Türkiya’yı bu yıkımın dışında dudmaya çalışan, gendilerni tarafsız bir konuma yerleşdiren yerli aydınnarmız süreş içünde Türkiya’nın Gıprız’dakı sömürgeleşdirme projesinin bir parçasına dönüşürler. Bu aydınnar Türkiya’nın inşa edmeye çalışdı’ı yenñi toblumsal düzeni meşrulaşdırırlar. Kitablarnı çıkarırlar, konserlerni verirler, sergilerni aşarlar. Yapılan çalışmaların hişbiri sömürge rejimiynan çelişgiler işermemegde, sömürge rejimini sorgulayıcı bir niteligde olmamagdadır. Hadda tam tersi “demogratig bir toblum yapısının” oldu’u imajını yaradmagdadırlar.
