Avrupa Komisyonu'nun 4 Kasım'da yayımladığı 2026 Türkiye Raporu'nda Kıbrıs sorunu geniş yer buldu. Raporda Türkiye'nin "Kıbrıs Cumhuriyeti"'ni tanımayı ve iş birliği yapmayı sürdürdüğü, Kıbrıs'ta iki devletli çözüm politikasını desteklediği ve bu yaklaşımın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarıyla çeliştiği belirtildi.
Komisyon, Türkiye'nin "Kıbrıs Cumhuriyeti"nin çeşitli uluslararası kuruluşlara katılımını veya bu kuruluşlara başkanlık etmesini engellemeye devam ettiğini de kaydetti. Raporda, Türkiye'nin Kıbrıs sorununa ilişkin müzakerelerin yeniden başlamasına yönelik taahhüdünü açıkça ortaya koyması gerektiği vurgulanırken, adada gerilimi artırabilecek ve müzakere sürecinin yeniden başlamasını engelleyebilecek tek taraflı adımlardan kaçınılması çağrısı yapıldı.
AB'DEN İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜME KARŞI FEDERASYON VURGUSU: TDT VE İİT GİBİ PLATFORMLARIN KKTC'NİN MEŞRULAŞTIRILMASI AMACI TAŞIDIĞI İFADE EDİLDİ
Avrupa Komisyonu, Kıbrıs sorununun BM himayesinde, siyasi eşitliğe dayalı iki toplumlu ve iki bölgeli federasyon temelinde kapsamlı bir çözüme kavuşturulmasını desteklediğini yineledi. Raporda, Türkiye'nin BM Güvenlik Konseyi kararlarına aykırı biçimde iki devletli çözümü savunduğu belirtilerek, Ankara'nın BM çerçevesindeki adil, kapsamlı ve sürdürülebilir bir çözüm için müzakerelere aktif destek vermesi gerektiği ifade edildi.
AB'nin uluslararası hukuk bakımından yalnızca "Kıbrıs Cumhuriyeti"'ni tanıdığı hatırlatılırken, Türkiye'nin Türk Devletleri Teşkilatı ve İslam İşbirliği Teşkilatı gibi platformları KKTC'nin uluslararası alanda meşrulaştırılması amacıyla kullandığı değerlendirmesine de yer verildi.
TÜRKİYE-KKTC ARASINDAKİ ENERJİ PROJELERİNE ELEŞTİRİ
Avrupa Komisyonu raporunda, Türkiye ile KKTC arasında temmuz 2026'da imzalanan deniz altından doğal gaz boru hattı inşasına ilişkin mutabakat da eleştirildi. Söz konusu anlaşmanın, "Kıbrıs Cumhuriyeti" hükümetinin onayı ve rızası alınmadan imzalandığı belirtilirken, Türkiye'nin KKTC ile elektrik bağlantısı oluşturulmasına yönelik planlarını sürdürdüğü ifade edildi.
Raporda ayrıca Türkiye'nin, AB'nin ortak çıkar projesi olan Great Sea Interconnector kapsamında yürütülen araştırmaları engellemeye devam ettiği kaydedildi. Türkiye'nin elektrik iletim operatörü TEİAŞ'ın Avrupa Elektrik İletim Sistemi Operatörleri Ağı'ndaki (ENTSO-E) gözlemci statüsünün haziran 2026'da yenilenmediği de belirtildi.
TÜRK ASKERİ FAALİYETLERİ VE ÜS GELİŞTİRMELERİ RAPORDA
Komisyon, Türkiye'nin Kıbrıs çevresindeki askeri faaliyetlerine de geniş yer ayırdı.
Raporda öne çıkan başlıklar şöyle sıralandı:
- Türkiye'nin Kıbrıs'ın deniz yetki alanlarında askeri tatbikatlarını sürdürmesi.
- Türk insansız hava araçlarının Lefkoşa Uçuş Bilgi Bölgesi ve "Kıbrıs'"ın ulusal hava sahasındaki uçuşlarının devam etmesi.
- Lefkoniko'daki (Geçitkale) insansız hava aracı üssü ile Boğaz'daki deniz üssünün geliştirilmesi.
- İran savaşı bağlamında F-16 savaş uçakları ve hava savunma sistemleriyle adadaki askeri varlığın geçici olarak artırılması.
- Kıbrıslı Rum balıkçı teknelerinin taciz edilmesi ve yasa dışı, kayıt dışı ve düzenlenmemiş balıkçılık faaliyetleri.
Raporda, Türkiye'nin F-16 konuşlandırmasının Yunanistan'ın Baf'a savaş uçakları göndermesine karşılık gerçekleştiği de belirtildi. Her iki konuşlandırmanın, Kıbrıs'taki İngiliz üslerine yönelik İHA saldırısının ardından AB üyesi ülkeler ile Birleşik Krallık'ın adayı korumak amacıyla deniz kuvvetlerini bölgeye göndermesi sürecinde gerçekleştiği kaydedildi.
